Yazı Detayı
26 Mayıs 2020 - Salı 21:52 Bu yazı 393 kez okundu
 
Şeffaf Belediyecilik nedir, nasıl olmalıdır?
Fatma Nur Kır Öztürk
adminSB1
 
 

Günümüz dünyasının giderek küreselleşmesi, yerel yönetimlerde de birtakım biçim değişikliklerini beraberinde getirdi. Şeffaf belediyecilik anlayışı, bu değişimin bakış açısını oluşturuyor.

Şeffaf belediyeciliğin ne olduğunu kısaca açacak olursak eğer, dijitalleşme hızına bağlı olarak vatandaşa götürülen hizmetin biçim değişikliği, hesap verebilirlik, erişilebilirlik, talebin daha hızlı değerlendirilmesi ve karşılanması şeklinde özetlenebilir. Bunların somut örneklerine birazdan değineceğiz.

Geçmişten günümüze insanlık tarihi birçok farklı yönetim şekli görmüştür. Bunlardan en kabul göreni çoğulcu yaklaşımı benimseyen ve vatandaşı yönetime, oy vererek ya da aday olarak katan demokrasidir. Demokrasi kendi içinde çeşitli yönetim birimlerinden oluşmaktadır. Bunlardan biri belediyeciliktir. Ülkemizde belediyeler hepimizin bildiği gibi, ilçe, il ve büyükşehir bazında olmak üzere nüfus oranına göre ayrılmıştır. Yazının başında belirttiğim gibi, küreselleşen ve dijitalleşen dünyada yerel yönetimler de bu değişime ayak uydurmak durumundaydı. Vatandaşın da değişen dünyada kendi seçtiği yönetici ve yönetimlerden beklentileri haliyle biraz daha farlılık göstermeye başladı. Bu beklentilerin başında ‘şeffaf belediyecilik’ geliyor. Bir yerel yönetimin şeffaf olması için neler gereklidir bunlara göz atalım.

 

Öncelikle dijital medya unsurlarını verimli kullanmak oldukça önemli. Yapılan ve yapılacak olan hizmetlerin şeffaf ve dürüstlükle paylaşılması, vatandaşların taleplerinin dinlenmesi ve kâle alınması en önemli unsurlardan. Her belediyenin internet sitesi olmak zorundadır. Bu sitelerde yapılan işler, bütçeler, yapılan meclis toplantıları, yönetici kadrosu gibi bilgiler muhakkak paylaşılmalı, bu bilgiler gerektiği zamanlarda güncellenmelidir. Sosyal medya veyahut da vatandaşın, dilek, şikâyet ve önerilerini bir veri halinde toplayıp değerlendirecek uygulamalar tasarlanması da, o yerel yönetimin şeffaflığını arttıran etmenlerdendir.

Sosyal medya mecralarını aktif bir şekilde kullanmak oldukça önemlidir. Vatandaş taleplerine ivedilikle yanıt verecek, gelen talepleri gerektiği takdirde yetkili kurum ya da müdürlüklere iletecek ve takibini yapacak sosyal medya çalışanları da olmalıdır. Yani vatandaş, herhangi bir talebi karşısında muhatap bulabilmelidir.

Bu noktada, yerel yönetimin başında bulunan belediye başkanı ve yönetici kadrosu da aynı şekilde vatandaşla sıkı ilişkiler kurarak, erişilebilir olmalıdır.

Şeffaf ve sosyal belediyecilik birbirini tamamlayan iki unsurdur. Sosyal belediyecilik sadece, vatandaşa yol ve park yapmaktan çok öteye geçti artık. Yapılan tüm çalışmalar, ilçenin ihtiyaçları doğrultusunda yürütülmelidir. Şeffaflığı benimseyen yerel yönetimler lojistik hizmetler dışında sanat spor çalışmaları yapmalı, toplumun tüm kesimlerini düşünerek ayrı ayrı sosyal çalışmalar, projeler geliştirmeli ve uygulamalıdır. Burada bir sağ kol görevi gören muhtarların, belediyeleri ile birlikte sorun giderme, ihtiyaç karşılama, talep iletme gibi görev ve sorumlulukları vardır.

Bir diğer şeffaf belediyecilik gereği de, vatandaşla birlikte ‘yönetimdir’. Bursa yerelinde bunun en güzel örneklerinden biri Nilüfer Belediyesi’nin ‘mahalle komiteleri’ uygulamasıdır. Bu model, 1979 yılında Ordu’nun Fatsa ilçesinde Terzi Fikri lakabı ile tanınan Fikri Sönmez’in Belediye Başkanı olduktan sonra, ilçeyi özelliklerine göre 11 ayrı bölgeye ayırarak ‘halk komiteleri’ oluşturması fikrinden yola çıkılarak Nilüfer yereline uyarlandı. Bu uygulamadaki amaç, vatandaşı yönetime ortak etmekti.

Nilüfer’deki örnekte, mahalle muhtarı ile birlikte, yine seçilerek mahalle yönetimine katılan komite üyeleri ve yine üye olmasalar bile o mahallenin sakinleri kendi yereline dair söz sahibi olabiliyor. Tepeden değil, tabandan gelen talep ve önerilere göre vatandaşa hizmet götürülüyor. Dikey bir hiyerarşinin değil, yatay bir yapının hâkim olduğunu söylemek mümkün.

Yine şeffaf ve sosyal belediyeciliğin Türkiye’deki iyi örneklerinden biri olan Nilüfer Belediyesi, stratejik planlamasını vatandaşla ve sivil toplum örgütleri ile birlikte yapıyor. Bu demek oluyor ki, yapılan işler şeffaf ve hesap verebilirliğe uygun. Burada gözetilen en önemli amaçlardan biri toplumun tüm kesimlerini kapsayıcı hizmet üretmek. Kadın, çocuk, genç, dezavantajlı gruplar ve yaş olarak kıdemli vatandaşları hiçbir ayrım uygulamaksızın gözetmek; insan, doğa ve diğer tüm canlılar odağında eşit bir yaklaşımla bakmak önemlidir.

Vatandaşa da burada şöyle bir ödev düşmektedir. Yöneticilerini seçerken tüm bu unsurlara hâkim olan adayları değerlendirmeleri kendilerine dönecek hizmet anlamında fark yaratacaktır. Aktif vatandaş olmak, yeri geldiğinde vergisinin ve beklentisinin hesabını sormak şeffaf belediyeciliği geliştirecek belki de en önemli adımdır.

                                                                                                         

 

 

 

 
Etiketler: Şeffaf, Belediyecilik, nedir,, nasıl, olmalıdır?,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
Haber Yazılımı